سيد علي اكبر قرشي

140

قاموس قرآن ( فارسي )

ريح قدرت و نيرو است كه ريح توأم با نيروست راغب آن را استعاره از غلبه گفته است . يعنى منازعه نكنيد و گر نه زبون ميشويد و نيرو و قدرتتان از بين ميرود . جمع ريح در قرآن رياح به كار رفته * ( « وَهُوَ الَّذِي يُرْسِلُ الرِّياحَ بُشْراً بَيْنَ يَدَيْ رَحْمَتِه . . . » ) * اعراف : 57 . ريح در قرآن هم در باد عذاب و هم در باد رحمت هر دو به كار رفته است گرچه در اوّلى بيشتر است مثل : * ( « فَيُرْسِلَ عَلَيْكُمْ قاصِفاً مِنَ الرِّيحِ » ) * اسراء : 69 . كه دربارهء باد عذاب است * ( « وَجَرَيْنَ بِهِمْ بِرِيحٍ طَيِّبَةٍ . . . » ) * يونس : 22 كه در باد رحمت است ولى رياح همواره در بادهاى رحمت به كار رفته مگر در * ( « تَذْرُوه الرِّياحُ . . . » ) * كهف : 45 . كه اعمّ است در اينجا به چند مطلب اشاره مىشود . [ باد در طاعت سليمان بود ] از مطالبيكه قرآن مجيد دربارهء باد تذكر ميدهد يكى آنكه باد باذن خداوند به حضرت سليمان مسخّر بود اينك آيات آن را نقل كرده سپس توجيهى كه در نظر داريم بيان ميكنيم . * ( « وَسَخَّرْنا مَعَ داوُدَ الْجِبالَ ) * . . . * ( وَلِسُلَيْمانَ الرِّيحَ عاصِفَةً تَجْرِي بِأَمْرِه إِلى الأَرْضِ الَّتِي بارَكْنا فِيها وَكُنَّا بِكُلِّ شَيْءٍ عالِمِينَ » ) * انبياء : 79 و 81 . اين آيه صريح است در اينكه باد در حال طوفان و شدتش مطيع سليمان بود و بامر او تغيير جهت ميداد و به طرف زمين مبارك ( ظاهرا زمين فلسطين ) ميوزيد و جارى ميشد * ( « وَلِسُلَيْمانَ الرِّيحَ غُدُوُّها شَهْرٌ وَرَواحُها شَهْرٌ . . . » ) * سباء : 12 . يعنى باد را بسليمان رام كرديم سير آن از صبح تا ظهر باندازهء مسير يك ماه و از ظهر تا شب به قدر يك ماه بود يعنى در يكروز باندازهء دو ماه سير ميكرد . در صافى و الميزان از تفسير قمى نقل است كه باد تخت سليمان را حمل كرده در صبح به قدر يك ماه و در بعد از ظهر به قدر يك ماه راه ميبرد . * ( « فَسَخَّرْنا لَه الرِّيحَ تَجْرِي بِأَمْرِه رُخاءً حَيْثُ أَصابَ » ) * ص : 36 . رخو